Η απόφαση, όμως, θα ληφθεί σε μια συγκυρία που γίνεται ολοένα δυσκολότερη. Το Brent έχει ξεπεράσει τα 105 δολάρια το βαρέλι, Ενέργεια και Μεταφορές ακριβαίνουν και πολυεθνικές όπως η Nestlé προειδοποιούν. Την ίδια στιγμή, η Τράπεζα της Ελλάδος εκτιμά ότι ο εναρμονισμένος πληθωρισμός (κοινός δείκτης τιμών για συγκρίσεις στην Ε.Ε.) θα διαμορφωθεί στο 3,5% το 2026, από 2,9% το 2025.
Τι αλλάζει τώρα/Βασικές αλλαγές
- Λήγει στο τέλος Οκτωβρίου το μεγαλύτερο μέρος των δηλωμένων μειώσεων, που σήμερα καλύπτουν περισσότερους από 1.700 κωδικούς με μέσο ποσοστό 9,5%.
- Καλύπτονται έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 μόλις 265 επώνυμοι κωδικοί, σύμφωνα με τα στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή.
- Παραμένει ανοιχτή η διαδικασία δήλωσης, ώστε να προστεθούν νέοι κωδικοί ή να αντικατασταθούν υφιστάμενοι για το διάστημα Νοεμβρίου-Δεκεμβρίου.
- Επιβεβαιώνεται ο εθελοντικός χαρακτήρας της συμμετοχής: Κάθε Επιχείρηση δηλώνει αυτοτελώς κωδικούς, ποσοστά μείωσης και διάρκεια ισχύος.
- Επιδεινώνεται το διεθνές κοστολογικό περιβάλλον, με το Brent πάνω από τα 105 δολάρια το βαρέλι και τις τιμές ζάχαρης αυξημένες κατά 22% τον Αύγουστο.
- Ανεβάζει τον πήχη ο πληθωρισμός, καθώς η Τράπεζα της Ελλάδος βλέπει εναρμονισμένο πληθωρισμό 3,5% το 2026, από 2,9% το 2025.
Η ίδια η Πρωτοβουλία, πάντως, παραμένει σε ισχύ έως τις 31 Δεκεμβρίου. Αυτό που μένει να κριθεί είναι πόσοι από τους σημερινούς κωδικούς θα διατηρηθούν και πόσοι νέοι θα προστεθούν μέχρι τότε.
Τι απαντά η Ανεξάρτητη Αρχή
«Η Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών ήταν από την πρώτη στιγμή εθελοντική και όχι υποχρεωτική», δηλώνει η Διοικήτρια της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, Δέσποινα Τσαγκάρη. Όπως εξηγεί, αυτό σημαίνει ότι κάθε Επιχείρηση συμμετέχει με τους κωδικούς, τα ποσοστά μείωσης και τη διάρκεια που η ίδια δηλώνει, εντός του πλαισίου της Πρωτοβουλίας. Ταυτόχρονα ξεκαθαρίζει ότι: «Η Πρωτοβουλία παραμένει σε ισχύ έως το τέλος Δεκεμβρίου 2026, είτε με τους ίδιους είτε με νέους κωδικούς, όπως είχε συζητηθεί με τους θεσμικούς φορείς της αγοράς στη συνάντηση της 9ης Ιουλίου, παρουσία του Υπουργού Ανάπτυξης. Αυτό δεν αναιρεί τον εθελοντικό χαρακτήρα της συμμετοχής».
Τι σημαίνει όμως αυτό για την αγορά και δη μετά τον Οκτώβριο; «Κάθε Επιχείρηση δηλώνει αυτοτελώς τους κωδικούς, τα ποσοστά μείωσης και τη διάρκεια ισχύος τους και, μετά το πρώτο δίμηνο, μπορεί είτε να συνεχίσει με τους ίδιους κωδικούς, είτε να συμμετάσχει με νέους, είτε να μην ανανεώσει τη συμμετοχή της», αναφέρει η Διοικήτρια.
Υπάρχει, πάντως, ένας πρώτος πυρήνας προϊόντων που θα φτάσει μέχρι το τέλος του έτους. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Αρχής, 265 επώνυμοι κωδικοί έχουν δηλωθεί με διάρκεια ισχύος έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. «Η διαδικασία από την Αρχή παραμένει και θα παραμείνει ανοιχτή συνεχώς, ώστε να προστεθούν νέοι κωδικοί ή να αντικατασταθούν υφιστάμενοι για το διάστημα Νοεμβρίου-Δεκεμβρίου», σημειώνει η κυρία Τσαγκάρη. Συμπληρώνοντας: «Άρα δεν υπάρχει καμία αντίφαση. Η Πρωτοβουλία συνεχίζεται έως το τέλος Δεκεμβρίου 2026, αλλά η συμμετοχή κάθε επιχείρησης και κάθε κωδικού παραμένει εθελοντική». Σήμερα οι μειώσεις για την περίοδο έως το τέλος Οκτωβρίου αφορούν περισσότερους από 1.700 κωδικούς προϊόντων, με σημαντικό αριθμό των σχολικών, με μέσο ποσοστό μείωσης 9,5%. Το ερώτημα είναι πόσο εύκολο θα είναι να διατηρηθεί αυτή η εικόνα μέχρι το τέλος του έτους. Διότι οι συνθήκες στο διεθνές περιβάλλον έχουν επιδεινωθεί.
Οι διεθνείς πιέσεις στα κόστη
Ο CEO της Nestlé, Philipp Navratil, μιλώντας στο Reuters, είπε ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή αυξάνει το κόστος ενέργειας, μεταφορών και πρώτων υλών. Η Nestlé έχει ήδη προχωρήσει διεθνώς σε αυξήσεις τιμών, αλλαγές στη σύνθεση προϊόντων και περιορισμό κωδικών για τους οποίους οι καταναλωτές δεν είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν περισσότερο.
Την ίδια στιγμή το Brent έχει ξεπεράσει προ πολλού τα 100 δολάρια το βαρέλι, οι τιμές της ζάχαρης αυξήθηκαν 22% τον Αύγουστο, ενώ ο δείκτης διεθνών τιμών τροφίμων του FAO (Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ) βρέθηκε τον Αύγουστο στο υψηλότερο επίπεδο από τα τέλη του 2022.
Ερωτηθείσα από το Euro2day.gr η κ. Δέσποινα Τσαγκάρη, εάν οι δηλώσεις της Nestlé αποτελούν προάγγελο νέων ανατιμήσεων και στην Ελλάδα, η Διοικήτρια της Αρχής σημειώνει: «Οι δηλώσεις του CEO της Nestlé, όπως προκύπτουν από το σχετικό διεθνές δημοσίευμα, αφορούν κυρίως τις πιέσεις που δέχεται ο Όμιλος σε διεθνές επίπεδο από το αυξημένο κόστος Ενέργειας, Μεταφορών και πρώτων υλών, και δεν συνιστούν, από μόνες τους, ειδική ανακοίνωση ανατιμήσεων για την ελληνική αγορά».
Η Αρχή δεν αποκλείει, ωστόσο, τη μετάδοση των πιέσεων στην εγχώρια αγορά. «Είναι προφανές ότι, εάν η διεθνής πίεση στα κόστη συνεχιστεί, μπορεί να δημιουργήσει πρόσθετες πιέσεις και στην ελληνική αγορά», σημειώνει, προσθέτοντας ότι «αυτό θα πρέπει να αξιολογείται κάθε φορά με βάση τις πραγματικές ανατιμήσεις που δηλώνονται στην Αρχή, την κατηγορία των προϊόντων και την επίπτωση στον καταναλωτή». Και καταλήγει η κυρία Τσαγκάρη: «Σε κάθε περίπτωση, ο στόχος της Εθνικής Πρωτοβουλίας είναι ακριβώς να δημιουργήσει ένα αντίβαρο στις πιέσεις που δέχεται το νοικοκυριό, μέσα από πραγματικές, μετρήσιμες και ορατές μειώσεις τιμών στο ράφι. Δεν ισχυρίζεται κανείς ότι μία Πρωτοβουλία μπορεί να εξουδετερώσει κάθε διεθνή πληθωριστική πίεση. Μπορεί όμως να συμβάλει ουσιαστικά, ιδίως όταν οι μειώσεις αφορούν προϊόντα υψηλής κατανάλωσης και έχουν διάρκεια όπως έχει η Εθνική Πρωτοβουλία».
Euro2day.gr
«The New Daily Mail»
Newsroom
