Τον «φάκελο» της Συνταγματικής Αναθεώρησης άνοιξε ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης το πρωί της Δευτέρας, τονίζοντας στο μήνυμά του ότι είναι «καιρός να τολμήσουμε μεγάλες τομές, που θα ενισχύουν το κύρος των θεσμών και την εμπιστοσύνη των πολιτών». Σε ό,τι αφορά τα άρθρα που βάζει η Κυβέρνηση στο τραπέζι του διαλόγου, κ. Μητσοτάκης έκανε ειδική αναφορά στο άρθρο 86 περί ευθύνης Υπουργών, αλλά και στα θέματα της μονιμότητας στο Δημόσιο, των μη κρατικών Πανεπιστημίων, της εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας με την καθιέρωση μίας και μόνο εξαετούς θητείας, αλλά και της συμμετοχής των ίδιων των Δικαστών στην επιλογή της ηγεσίας των Ανώτατων Δικαστηρίων. Οι προσδοκίες για την επίτευξη των απαιτούμενων συναινέσεων γύρω από το ζήτημα της Συνταγματικής Αναθεώρησης, πάντως, είναι χαμηλές, λαμβάνοντας υπόψη τις πρώτες αντιδράσεις των Κομμάτων της Αντιπολίτευσης.
Εσωκομματικές διεργασίες
Η ανακοίνωση του κ. Μητσοτάκη ότι αρχίζει η κορυφαία θεσμική και πολιτική διαδικασία της Αναθεώρησης του Συντάγματος ανοίγει και τις εσωκομματικές διεργασίες προετοιμασίας μέσα στις κοινοβουλευτικές ομάδες. Ο Πρωθυπουργός στη σχετική επιστολή που απέστειλε στους Βουλευτές της Ν.Δ. τους καλεί να καταθέσουν τις προτάσεις τους για την επεξεργασία του προσδιορισμού των διατάξεων που θα προταθούν για αναθεώρηση και για τη σύνταξη της σχετικής αιτιολογικής έκθεση έως το τέλος Μαρτίου, ώστε τον Απρίλιο να ξεκινήσουν οι εργασίες της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος, που προβλέπεται από το Σύνταγμα και τον Κανονισμό της Βουλής (ΚτΒ). Ανάλογες πρωτοβουλίες κατάθεσης προτάσεων, σύμφωνα με το Σύνταγμα και τον ΚτΒ, μπορεί να αναπτυχθούν και από τις κοινοβουλευτικές ομάδες της Αντιπολίτευσης, είτε ακόμα και από μεμονωμένους Βουλευτές, υπό την προϋπόθεση στήριξης από τουλάχιστον 50 Βουλευτές.
Η διαδικασία
Οι προτάσεις αυτές με τις αναθεωρητέες διατάξεις θα κατατεθούν στον Πρόεδρο της Βουλής Νικήτα Κακλαμάνη, ο οποίος θα τις διανείμει στους «300», θα προβεί στη σχετική ανακοίνωση στην Ολομέλεια και θα τις παραπέμψει για εξέταση στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος. Η Επιτροπή αυτή λειτουργεί με τις διαδικασίες που προβλέπονται για τις Διαρκείς Κοινοβουλευτικές Επιτροπές. Θα έχει συγκεκριμένη ημερομηνία για την ολοκλήρωση των εργασιών της και την κατάθεση της σχετικής Έκθεσής της στον Πρόεδρο της Βουλής με τις προτάσεις εκείνων των άρθρων όπου τελικά θα έχει καταλήξει δια της πλειοψηφίας ότι θα τεθούν προς αναθεώρηση.
Οι εργασίες της Επιτροπής είναι συνθετικού χαρακτήρα, υπό την έννοια ότι μπορεί να συμπεριληφθούν επιπλέον αναθεωρητέες διατάξεις από εκείνες που αρχικά προβλέπονται στην πρόταση σύνθεσής της Επιτροπής, και μη δεσμευτικού χαρακτήρα ως προς την τελική διατύπωση που θα έχει η κάθε νέα συνταγματική διάταξης. Η οριστική και τελική μορφή της κάθε νέας συνταγματικής διάταξης θα προκύψει από τις εργασίες της επόμενης Αναθεωρητικής Βουλής. Στην ουσία, σε αυτή την φάση η Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος της παρούσης προτείνουσας Βουλής, θα προβεί στην διατύπωση επί της Αρχής της ανάγκης «ανοίγματος» της αναθεώρησης της κάθε προτεινόμενης διάταξης και την κατεύθυνσής που θα πρέπει να έχει, ως μια πολιτική δέσμευση των κομμάτων.
Η Έκθεση της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος θα εισαχθεί για συζήτηση και λήψης απόφασης στην Ολομέλεια για την ανάγκη της Αναθεώρησης και για τις αναθεωρητέες διατάξεις. Η Ολομέλεια στη συνέχεια θα κληθεί σε δύο συνεδριάσεις, που θα απέχουν ένα μήνα μεταξύ τους, έπειτα από διεξαγωγή συζήτησης, με ονομαστική ψηφοφορία να ψηφίσει μια προς μια τις προτεινόμενες για αναθεώρηση διατάξεις. Η κάθε διάταξη για να περάσει από την πρώτη στην δεύτερη ψηφοφορία του επόμενου μήνα θα πρέπει να λάβει ψηφοφορία 151 θετικές ψήφους. Εάν μια διάταξη εξασφαλίσει, κατά την πρώτη ψηφοφορία, την πλειοψηφία, αλλά όχι και στην δεύτερη ψηφοφορία, τότε απορρίπτεται και δεν εισάγεται για αναθεώρηση στην επόμενη Βουλή.
Όσες από τις αναθεωρητέες διατάξεις στις δύο ψηφοφορίες της προτείνουσας Βουλή λάβουν 180 και άνω ψήφους, στην επόμενη Αναθεωρητική Βουλή θα αρκεί να λάβουν 151 θετικές ψήφους για να τροποποιηθούν. Αντίθετα, όσες αναθεωρητέες διατάξεις λάβουν απλά 151 θετικές ψήφους κατά τις ψηφοφορίες της προτείνουσας Βουλής, αυτές θα πρέπει στην επόμενη Αναθεωρητέα Βουλή να λάβουν τουλάχιστον 180 θετικές ψήφους.
Τι προβλέπει το Σύνταγμα
Το Άρθρο 110 του Συντάγματος για τη Συνταγματική Αναθεώρηση αναφέρει τα εξής:
- Οι διατάξεις του Συντάγματος υπόκεινται σε αναθεώρηση, εκτός από εκείνες που καθορίζουν τη βάση και τη μορφή του πολιτεύματος, ως Προεδρευόμενης Kοινοβουλευτικής Δημοκρατίας, καθώς και από τις διατάξεις των άρθρων 2 παράγραφος 1, 4 παράγραφοι 1, 4 και 7, 5 παράγραφοι 1 και 3, 13 παράγραφος 1 και 26.
- H ανάγκη της αναθεώρησης του Συντάγματος διαπιστώνεται με απόφαση της Βουλής που λαμβάνεται, ύστερα από πρόταση πενήντα τουλάχιστον Βουλευτών, με πλειοψηφία των τριών πέμπτων του όλου αριθμού των μελών της σε δύο ψηφοφορίες που απέχουν μεταξύ τους έναν τουλάχιστον μήνα. Με την απόφαση αυτή καθορίζονται ειδικά οι διατάξεις που πρέπει να αναθεωρηθούν.
- Αφού η αναθεώρηση αποφασιστεί από τη Βουλή, η επόμενη Βουλή, κατά την πρώτη Σύνοδό της, αποφασίζει με την απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των μελών της σχετικά με τις αναθεωρητέες διατάξεις.
- Αν η πρόταση για αναθεώρηση του Συντάγματος έλαβε την πλειοψηφία του όλου αριθμού των Βουλευτών, όχι όμως και την πλειοψηφία των τριών πέμπτων, σύμφωνα με την παράγραφο 2, η επόμενη Βουλή κατά την πρώτη Σύνοδό της μπορεί να αποφασίσει σχετικά με τις αναθεωρητέες διατάξεις με την πλειοψηφία των τριών πέμπτων του όλου αριθμού των μελών της.
- Κάθε ψηφιζόμενη αναθεώρηση διατάξεων του Συντάγματος δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Kυβερνήσεως μέσα σε δέκα ημέρες αφότου επιψηφιστεί από τη Βουλή και τίθεται σε ισχύ με ειδικό ψήφισμά της.
- Δεν επιτρέπεται αναθεώρηση του Συντάγματος πριν περάσει πενταετία από την περάτωση της προηγούμενης.
ΑΜΠΕ
«The New Daily Mail»
Newsroom
